20/07/2015
Tha litir bheag na seachdain aig Ruaraidh MacIllEathain agus e ag innse mu ollamhan a' dol a-mach air a ch猫ile. The week's letter for learners.
Last on
![]()
Corresponding Litir
Litir do Luchd-ionnsachaidh 836
Clip
-
An Litir Bheag 532
Duration: 03:19
An Litir Bheag 532
Bha an t-Oll. Somhairle MacIain agus Seumas MacMhuirich nimheil do ch猫ile. Bha MacIain a鈥� cumail bata daraich ri a thaobh. Bha an t-eagal air, bha e ag r脿dh, ro Sheumas MacMhuirich, no 鈥極ssian MacPherson鈥� mar a bha aig cuid air. Sgr矛obh MacMhuirich gu MacIain, a鈥� maoidheadh air. B鈥� e litreachas a bha air c霉l an eas-aonta.
聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽 Bha mi aig co-labhairt mu MhacMhuirich as t-Earrach. Bha i ann an Ceann a鈥� Ghi霉thsaich. Bha mi a鈥� faighneachd de na s脿r-e貌laichean a bha an l脿thair an do thachair MacMhuirich is MacIain ri ch猫ile riamh. Bha iad a鈥� fuireach ann an Lunnainn aig an aon 脿m. Ach cha robh fios aig na h-e貌laichean.
聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽 Smaoinich mi 鈥� nach biodh e math nan sgr矛obhadh cuideigin dealbh-chluich mu dheidhinn coinneamh eadar an dithis! Saoil am biodh i sradagach? No am biodh an dithis a鈥� gabhail deoch-sl脿inte do ch猫ile?!
聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽 鈥橲 d貌cha nach e fear d貌igheil a bha ann an Somhairle MacIain. Ach tha e coltach gun robh e ceart mu na sgr矛obhaidhean aig MacMhuirich. Bha an t-Albannach ag r脿dh gun robh na dh鈥檉hoillsich e air a chruthachadh leis an t-seann bh脿rd, Oisean. Ach tha e coltach gur e MacMhuirich fh猫in a sgr矛obh a鈥� chuid a bu mhotha dheth, ged a bha e st猫idhichte air beul-aithris a bha fhathast be貌 air bilean an t-sluaigh.
聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽 Cha chuala MacIain a鈥� bheul-aithris sin nuair a bha e air chuairt air a鈥� Gh脿idhealtachd ann an seachd ceud deug, seachdad 鈥檚 a tr矛 (1773). Bha e a鈥� coimhead airson l脿mh-sgr矛obhainnean. Ach cha d鈥� fhuair e lorg air gin. Nuair a thill e dhachaigh, thuirt e gur e slaightear a bha ann am MacMhuirich. Dh鈥櫭╥rich naimhdeas eadar an dithis a mhair fichead bliadhna. Bha sin gus an do chaochail MacIain ann an seachd ceud deug, naochad 鈥檚 a ceithir (1794).
聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽 Nach annasach e mar a thachair, ma-th脿? Bha an dithis air an cur cha mh貌r c貌mhla an d猫idh am b脿is. Tha iad air an tiodhlacadh faisg air a ch猫ile ann an Oisean nam B脿rd ann an Abaid Westminster. Ach 鈥檚 d貌cha gu bheil e iomchaidh gu bheil MacMhuirich an sin. B脿rd Oisein, mar gum bitheadh, ann an Oisean nam B脿rd.The Little Letter 532
Dr Samuel Johnson and James MacPherson were venomous to each other. Johnson was keeping an oaken stick next to him. He was scared, he said, of James MacPherson, or 鈥極ssian MacPherson鈥� as some called him. MacPherson wrote to Johnson, threatening him. It was literature that was behind the disagreement.
聽聽聽聽聽聽聽 I was at a conference about MacPherson in the Spring. It was in Kingussie. I was asking of the experts who were present if MacPherson and Johnson ever met each other. They were living in London at the same time. But the experts didn鈥檛 know.
聽聽聽聽聽聽聽 I thought 鈥� wouldn鈥檛 it be good if somebody wrote a play about a meeting between the pair? Would sparks fly? Or would the pair toast each other with a drink?!
聽聽聽聽聽聽聽 Perhaps Samuel Johnson wasn鈥檛 an easy-going guy. But it appears that he was correct about MacPherson鈥檚 writings. The Scot was saying that what he published was created by the ancient bard, Ossian. But it appears that it was MacPherson himself that wrote most of it, although it was based on oral tradition that was still alive on the lips of the people.
聽聽聽聽聽聽聽 Johnson didn鈥檛 hear that oral tradition when he was on tour in the Highlands in 1773. He was looking for manuscripts. But he didn鈥檛 find any. When he returned home, he said that MacPherson was a fraudster. An enmity arose between the two men that lasted for twenty years. That was until Johnson died in 1794.
聽 聽Isn鈥檛 it strange what happened, then? The pair were almost put side-by-side after their death. They are buried close to each other in Poets鈥� Corner in Westminster Abbey. But perhaps it is fitting that MacPherson is there. Ossian鈥檚 Bard, as it were in Oisean nam B脿rd [Poets鈥� Corner].
Broadcast
- Mon 20 Jul 2015 19:00麻豆社 Radio nan G脿idheal
All the letters
Tha gach Litir Bheag an seo / All the Little Letters are here.
Podcast: An Litir Bheag
The Little Letter for Gaelic Learners
An Litir Bheag air LearnGaelic
An Litir Bheag is also on LearnGaelic (with PDFs)
Podcast
-
An Litir Bheag
Litirichean do luchd-ionnsachaidh ura. Letters in Gaelic for beginners.
