10/07/2017
Tha litir bheag na seachdain aig Ruaraidh MacIllEathain. Series of letters written for people starting to learn Gaelic.
Last on
![]()
Corresponding Litir
Litir do Luchd-ionnsachaidh 939
Clip
-
An Litir Bheag 635
Duration: 03:22
An Litir Bheag 635
Bu mhath leam st貌iridh ainmeil 脿 Loch Abar innse dhuibh. 始S e an tiotal oirre 鈥楪ormshuil Mh貌r na Maighe鈥�. No, ann am Beurla 鈥�Great Gormshuil of Moy鈥�. Tha an t-ainm Gormshuil a鈥� tighinn 脿 gorm agus 蝉霉颈濒. Bha e uaireigin cumanta mar ainm boireann ann an Loch Abar.
听听听听听听听听听听听 Bha Gormshuil p貌sta aig fear Camshronach 脿 Maigh, taobh an Lagain. Bha comasan os-n脿darrach aice. Bha iasgairean is sealgairean a鈥� tighinn seachad air an taigh aice. Bha iad a鈥� stad airson a beannachd fhaighinn.
Latha a bha seo, th脿inig Loch Iall, ceann-cinnidh nan Camshronach, seachad. Bha a ph矛obaire c貌mhla ris. Bha Gormshuil aig a doras aghaidh. 鈥楥脿鈥檒 sibh a鈥� dol?鈥� dh鈥檉haighnich i.
听听听听听听听听听听听 鈥楧猫 an diofar a tha ann dhutsa c脿鈥檒 mi a鈥� dol?鈥� fhreagair Loch Iall.
听听听听听听听听听听听 Cha robh Gormshuil toilichte. Thuirt i gun robh iasgairean agus sealgairean ag iarraidh a beannachd. Carson nach robh a ceann-cinnidh ag iarraidh a beannachd?
听听听听听听听听听听听 Stad Loch Iall. Dh鈥檌nns e dhi gun robh e a鈥� dol gu coinneamh le Iarla Athall. Bha iad a鈥� dol a thighinn gu aonta mun chr矛ch eadar Loch Abar agus Athall.
听
听听听听听听听听听听听 鈥楥貌 bhios c貌mhla ribh?鈥� dh鈥檉haighnich Gormshuil.
听听听听听听听听听听听 鈥楥ha bhi ach mo ph矛obaire 鈥� mar a chaidh aontachadh,鈥� ars an ceann-cinnidh.
听听听听听听听听听听听 鈥楾hoiribh leibh feachd armaichte,鈥� thuirt Gormshuil. 鈥楥umaibh am falach iad. Ma tha cunnart ann, cuiribh ur cle貌c oirbh caoin air ascaoin agus thig iad airson ur cuideachadh.鈥� Ghabh Loch Iall a comhairle. Thug e feachd leis.
听听听听听听听听听听听 Bha Iarla Athall m矛-reusanta mu na cr矛ochan. Bha e dhen bheachd nach robh aig Loch Iall ach a ph矛obaire. Sh猫id e f矛deag. Dh鈥櫭╥rich feachd Athallach 脿s an fhraoch.
听
听听听听听听听听听听听 鈥楥貌 iad?鈥� dh鈥檉haighnich Loch Iall.
听听听听听听听听听听听 鈥楥aoraich Athallach a dh鈥檌theas feur Abrach,鈥� fhreagair an t-Iarla.
听听听听听听听听听听听 Thionndaidh Loch Iall taobh caoin a chle貌ca don taobh ascaoin. Nochd na gaisgich Abrach 脿s na h-脿iteachan falaich aca. 鈥楽eo na coin Abrach a chuireas ruaig air na caoraich Athallach,鈥� thuirt e.
听听听听听听听听听听听 Air an rathad dhachaigh, chaidh Loch Iall a ch猫ilidh air Gormshuil airson taing a thoirt dhi. 鈥楢 dh鈥檃indeoin ur faclan coibhneis,鈥� thuirt i, 鈥榗rochaidh sibh mo mhac latha air choreigin.鈥�
听听听听听听听听听听听 Chaidh an ceann-cinnidh 脿s 脿icheadh sin gu l脿idir, ach ch矛 sinn d猫 thachair an-ath-sheachdain.The Little Letter 635
I鈥檇 like to tell you a famous story from Lochaber. It鈥檚 called Gormshuil Mh貌r na Maighe. Or, in English, 鈥楪reat Gormshuil of Moy鈥�. The name Gormshuil comes from gorm and 蝉霉颈濒. It was at one time common as a female name in Lochaber.
听听听听听听听 Gormshuil was married to a Cameron from Moy, over Laggan way. She had supernatural powers. Fishermen and hunters were coming past her house. They were stopping to get her blessing.
听听听听听听听 One day, Lochiel, the chief of the Camerons, came past. His piper was with him. Gormshuil was at her front door. 鈥榃here are you going?鈥� she asked.
听听听听听听听 鈥榃hat difference is it to you where I鈥檓 going?鈥� replied Lochiel.
听听听听听听听 Gormshuil wasn鈥檛 pleased. She said that fishermen and hunters were wanting her blessing. Why was her clan chief not wanting her blessing?
听听听听听听听 Lochiel stopped. He told her he was going to a meeting with the Earl of Atholl. They were going to come to an agreement about the border between Lochaber and Atholl.
听听听听听听听 鈥榃ho will be with you?鈥� asked Gormshuil.
听听听听听听听 鈥楴obody but my piper 鈥� as was agreed,鈥� said the chief.
听听听听听听听 鈥楾ake with you an armed force,鈥� said Gormshuil. 鈥楰eep them hidden. If there is danger, put on your cloak inside out and they鈥檒l come to help you.鈥� Lochiel took her advice. He took a force with him.
听听听听听听听 The Earl of Atholl was unreasonable about the borders. He thought that Lochiel only had his piper. He blew a whistle. A force of Athollmen arose from the heather.
听听听听听听听 鈥榃ho are they?鈥� asked Lochiel.
听听听听听听听 鈥楢tholl sheep who鈥檒l eat Lochaber grass,鈥� the Earl replied.
听听听听听听听 Lochiel turned his cloak inside out. The Lochaber heroes appeared from their hiding places. 鈥楾hese are the Lochaber dogs that will chase away the Atholl sheep,鈥� he said.
听听听听听听听 On the way home, Lochiel went to visit Gormshuil to thank her. 鈥楧espite your words of kindness,鈥� she said, 鈥榶ou will hang my son some day.鈥�
听听听听听听听 The clan chief denied that strongly, but we鈥檒l see what happened next week.Broadcast
- Mon 10 Jul 2017 19:00麻豆社 Radio nan G脿idheal
All the letters
Tha gach Litir Bheag an seo / All the Little Letters are here.
Podcast: An Litir Bheag
The Little Letter for Gaelic Learners
An Litir Bheag air LearnGaelic
An Litir Bheag is also on LearnGaelic (with PDFs)
Podcast
-
An Litir Bheag
Litirichean do luchd-ionnsachaidh ura. Letters in Gaelic for beginners.
