Main content

21/08/2017

Tha Ruairaidh MacIlleathain air ais le Litir Bheag na seachdain 'sa. Seo 脿ireamh 641.

Available now

3 minutes

Last on

Mon 21 Aug 2017 19:00

Clip

An Litir Bheag 641

D猫 an cladh as br猫agha ann an Alba? 始S e ceist dhoirbh a tha sin, nach e? 始S iomadh buadh a th鈥� aig cladh 鈥� an t-脿ite sa bheil e, na seallaidhean 鈥� agus na daoine a th鈥� air an tiodhlacadh ann.

听

听听听听听听听听听听听 Tha Cladh nam Manach Liath ann an D霉n 脠ideann gu math snog. Tha e na th猫armann s矛theil ann an meadhan baile m貌r. Agus tha an s脿r-bh脿rd, Donnchadh B脿n Mac an t-Saoir, air a thiodhlacadh ann.

Bha mi aig tiodhlacadh aig bana-charaid an-uiridh ann an D霉thaich MhicAoidh. Tha an cladh air cladach Caolas Thunga. Tha an cuan air aon taobh dheth agus sealladh de Bheinn Laghail aig a鈥� cheann eile.

听

Agus ainmichidh mi Cladh a鈥� Chlachain air Comraich Ma-ruibhe, far a bheil m貌ran de na sinnsirean agam fh矛n air an tiodhlacadh. Aig bun nam beann a tha e, faisg air abhainn is cladach, agus seallaidhean 脿lainn 脿s de Ratharsair agus an Cuiltheann.

Sin tr矛 cladhan a tha a鈥� tighinn gu m鈥� aire sa mhionaid. Bidh ur roghainn fh猫in agaibh fh猫in, 始s cinnteach.

O chionn ghoirid, bha mi aig cladh a bha 霉r dhomh. Abair gun robh e 脿lainn. Tha Cladh Cille Choirill ann am Br脿igh Loch Abar. Tha e ann an Gleann Spiothain gu tuath air rathad an A86, a tha a鈥� dol eadar An Lagan agus Drochaid an Aonachain. Agus carson a tha an cladh cho dr霉idhteach? Uill, tha d脿 adhbhar ann.

Anns a鈥� chiad dol a-mach, tha e air a chuairteachadh le beanntan 脿rda br猫agha. Ach tha adhbhar eile ann. Tha dithis bh脿rd gu math ainmeil air an tiodhlacadh ann, co-dhi霉 a r猫ir beul-aithris. 始S e fear dhiubh D貌mhnall mac Fhionnla鈥� nan D脿n 鈥� sealgair is b脿rd a bhuineadh don t-siathamh linn deug. Sgr矛obh e an d脿n ainmeil 鈥� 脪ran na Comhachaig.

听

始S e am fear eile b脿rd nan D貌mhnallach 鈥� Iain Lom, b脿rd na Ceapaich. Sgr矛obh esan 貌rain a bha a鈥� d猫anamh luaidh air cinn-chinnidh nan D貌mhnallach, agus d矛meas air cinn-chinnidh nan Caimbeulach.

Ged nach eilear cinnteach c脿鈥� bheil an dithis bh脿rd seo air an tiodhlacadh sa chladh, tha clachan-cuimhne ann dhaibh. Bidh tuilleadh agam mun chladh seo an-ath-sheachdain.

The Little Letter 641

What is the most beautiful graveyard in Scotland? That鈥檚 a difficult question, isn鈥檛 it? A graveyard has many attributes 鈥� its location, the views 鈥� and the people who are buried there.

听听听听听听听 Greyfriars鈥� Kirkyard in Edinburgh is very nice. It鈥檚 a peaceful sanctuary in the middle of a city. And the poet par excellence, Duncan Ban MacIntyre, is buried there.

听听听听听听听 I was at the funeral of a female friend last year in the Mackay Country (N. Sutherland). The graveyard is on the shores of the Kyle of Tongue. The ocean is on one side of it and a view of Ben Loyal at the other end.

听听听听听听听 And I鈥檒l mention the Clachan Cemetery in Applecross, where many of my own ancestors are buried. It鈥檚 at the base of the hills, near a river and shore, with beautiful views from it of Raasay and the Cuillin.

听听听听听听听 That鈥檚 three graveyards that come to mind immediately. You鈥檒l have your own choice, for sure.

听听听听听听听 Recently I was in a cemetery that was new to me. It was very beautiful. Cladh Cille Choirill is in the Braes of Lochaber. It鈥檚 in Glen Spean north of the A86 that runs between Laggan and Spean Bridge. And why is the cemetery so impressive? Well, there are two reasons.

听听听听听听听 Firstly, it is surrounded by high beautiful mountains. But there is another reason. Two famous bards are buried there, at least according to oral tradition. One of them is D貌mhnall mac Fhionnla鈥� nan D脿n 鈥� a hunter and poet that belonged to the sixteenth century. He wrote the famous poem 鈥� 脪ran na Comhachaig [the song of the owl].

听听听听听听听 The other is the MacDonald poet 鈥� Iain Lom, the Keppoch bard. He wrote songs that were praising the MacDonald chiefs, and dispraising the Campbell chiefs.

听

听听听 听听听Although it is not certain where these two poets are buried in the cemetery, there are memorial stones to them. I鈥檒l have more about this graveyard next week.

Broadcast

  • Mon 21 Aug 2017 19:00

All the letters

Tha gach Litir Bheag an seo / All the Little Letters are here.

Podcast: An Litir Bheag

The Little Letter for Gaelic Learners

An Litir Bheag air LearnGaelic

An Litir Bheag is also on LearnGaelic (with PDFs)

Podcast