Main content
An Litir Bheag 1108
Litir Bheag na seachdain sa le Ruairidh MacIlleathain. Litir 脿ireamh 1108. This week's short letter for G脿idhlig learners.
Last on
Sun 9 Aug 2026
13:30
麻豆社 Radio nan G脿idheal
More episodes
Previous
Next
![]()
Corresponding Litir
Litir do Luchd-ionnsachaidh 1412
Clip
-
An Litir Bheag 1108
Duration: 03:39
An Litir Bheag 1108
Bha 鈥�Pandore oysters鈥� ainmeil ann an Alba anns an naoidheamh linn deug. Bha iad m貌r agus blasta. Bha iad co-cheangailte, ann an inntinn dhaoine, ri Prestonpans air cladach Linne Fhoirthe. Bha oitirean l脿n eisirean faisg air Prestonpans. Bhiodh na h-iasgairean an sin a鈥� dreideadh grunnd na mara airson eisirean.
Nuair a th脿inig na rathaidean-iarainn, bha e furasta eisirean a chur air tr猫ana gu ruige margaidh-猫isg Bhillingsgate ann an Lunnainn. An uair sin bha cus iasgaich ann. Th脿inig l霉ghdachadh m貌r air na h-eisirean ann an Linne Fhoirthe.
Gu tuath air sin, ann an Linne Mhoireibh, bha Pandore oysters air an cur ris na h-eisirean a bha ann mu thr脿th. Bha iasgach gu le貌r a鈥� dol. Ge-t脿, ann an Courier Inbhir Nis, anns a鈥� Ghearran ochd ceud deug, seachdad 鈥檚 a dh脿 (1872), bha aithris ann gun robhar a鈥� d猫anamh sgrios air stoc nan eisirean ann an Linne Mhoireibh. Bha iad a鈥� coireachadh iasgairean Sasannach. Bha na h-iasgairean a鈥� dreideadh agus a鈥� cumail nan eisirean gu l猫ir, co-dhi霉 bha na maoraich sean no 貌g. Bha iad a鈥� reic na seann fheadhainn. Agus bha iad a鈥� toirt leotha na feadhainn 貌ga airson oitirean eisirean a st猫idheachadh faisg air Lunnainn.
Bha feadhainn ag iarraidh air an riaghaltas smachd a thoirt air an iasgach. Ach tha e coltach nach do thachair sin.
Beagan seachdainean an d猫idh don naidheachd seo a nochdadh ann an Courier Inbhir Nis, bha droch thachartas ann an Linne Mhoireibh. Bha sin faisg air Abhach. Bha grunn eathraichean beaga ionadail ag iasgach eisirean.
Dh鈥櫭╥rich a鈥� ghaoth. Chaidh eathar a chur thairis. Chaidh an tri霉ir chriutha a bh脿thadh.
Bha dithis bhr脿ithrean am measg na tri霉ir. Agus, na bu mhiosa buileach, bha br脿thair eile, agus an athair, air an call ann an tubaist iasgaich a鈥� bhliadhna roimhe. Taobh a-staigh bliadhna, bha fichead duine 脿 baile beag Abhach air an call ann an tubaistean mara.
Tha daoine a-nise ag amas air piseach a thoirt air suidheachadh nan eisirean ann an linneachan taobh an ear na h-Alba. 鈥橲 d貌cha gum bi eisirean air an cur 脿s 霉r air grunnd na mara ann an Linne Mhoireibh.
Nuair a th脿inig na rathaidean-iarainn, bha e furasta eisirean a chur air tr猫ana gu ruige margaidh-猫isg Bhillingsgate ann an Lunnainn. An uair sin bha cus iasgaich ann. Th脿inig l霉ghdachadh m貌r air na h-eisirean ann an Linne Fhoirthe.
Gu tuath air sin, ann an Linne Mhoireibh, bha Pandore oysters air an cur ris na h-eisirean a bha ann mu thr脿th. Bha iasgach gu le貌r a鈥� dol. Ge-t脿, ann an Courier Inbhir Nis, anns a鈥� Ghearran ochd ceud deug, seachdad 鈥檚 a dh脿 (1872), bha aithris ann gun robhar a鈥� d猫anamh sgrios air stoc nan eisirean ann an Linne Mhoireibh. Bha iad a鈥� coireachadh iasgairean Sasannach. Bha na h-iasgairean a鈥� dreideadh agus a鈥� cumail nan eisirean gu l猫ir, co-dhi霉 bha na maoraich sean no 貌g. Bha iad a鈥� reic na seann fheadhainn. Agus bha iad a鈥� toirt leotha na feadhainn 貌ga airson oitirean eisirean a st猫idheachadh faisg air Lunnainn.
Bha feadhainn ag iarraidh air an riaghaltas smachd a thoirt air an iasgach. Ach tha e coltach nach do thachair sin.
Beagan seachdainean an d猫idh don naidheachd seo a nochdadh ann an Courier Inbhir Nis, bha droch thachartas ann an Linne Mhoireibh. Bha sin faisg air Abhach. Bha grunn eathraichean beaga ionadail ag iasgach eisirean.
Dh鈥櫭╥rich a鈥� ghaoth. Chaidh eathar a chur thairis. Chaidh an tri霉ir chriutha a bh脿thadh.
Bha dithis bhr脿ithrean am measg na tri霉ir. Agus, na bu mhiosa buileach, bha br脿thair eile, agus an athair, air an call ann an tubaist iasgaich a鈥� bhliadhna roimhe. Taobh a-staigh bliadhna, bha fichead duine 脿 baile beag Abhach air an call ann an tubaistean mara.
Tha daoine a-nise ag amas air piseach a thoirt air suidheachadh nan eisirean ann an linneachan taobh an ear na h-Alba. 鈥橲 d貌cha gum bi eisirean air an cur 脿s 霉r air grunnd na mara ann an Linne Mhoireibh.
The Little Letter 1108
Pandore oysters were famous in Scotland in the 19th century. They were large and tasty. They were connected, in people鈥檚 minds, to Prestonpans on the shore of the Firth of Forth. There were shellfish beds full of oysters near Prestonpans. The fishermen there were dredging the seabed for oysters.
When the railways came, it was easy to send oysters on a train to Billingsgate fish market in London. Then there was overfishing. A great diminution of the oysters in the Firth of Forth occurred.
North of that, in the Moray Firth, Pandore oysters were added to the oysters that were already there. A lot of fishing was occurring. However, in the Inverness Courier, in February 1872, there was a report that the stocks of oysters in the Moray Firth were being destroyed. They were blaming English fishermen. The fishermen were dredging and keeping all of the oysters, whether the shellfish were old or young. They were selling the old ones. And they were taking with them the young ones in order to establish oyster beds near London.
Some people were wanting the government to control the fishing. But it appears that didn鈥檛 happen.
A few weeks after this news appeared in the Inverness Courier, there was a bad occurrence in the Moray Firth. That was near Avoch. A few small local boats were fishing for oysters.
The wind arose. A boat was capsized. The three crew members were drowned.
There were two brothers among the three. And, even worse, another brother, and their father, were lost in another fishing accident the year before. Within a year, twenty men were lost from the village of Avoch in marine accidents.
People are now aiming to improve the oysters鈥� situation in the firths of the east of Scotland. Perhaps oysters will be put anew on the seabed in the Moray Firth.
When the railways came, it was easy to send oysters on a train to Billingsgate fish market in London. Then there was overfishing. A great diminution of the oysters in the Firth of Forth occurred.
North of that, in the Moray Firth, Pandore oysters were added to the oysters that were already there. A lot of fishing was occurring. However, in the Inverness Courier, in February 1872, there was a report that the stocks of oysters in the Moray Firth were being destroyed. They were blaming English fishermen. The fishermen were dredging and keeping all of the oysters, whether the shellfish were old or young. They were selling the old ones. And they were taking with them the young ones in order to establish oyster beds near London.
Some people were wanting the government to control the fishing. But it appears that didn鈥檛 happen.
A few weeks after this news appeared in the Inverness Courier, there was a bad occurrence in the Moray Firth. That was near Avoch. A few small local boats were fishing for oysters.
The wind arose. A boat was capsized. The three crew members were drowned.
There were two brothers among the three. And, even worse, another brother, and their father, were lost in another fishing accident the year before. Within a year, twenty men were lost from the village of Avoch in marine accidents.
People are now aiming to improve the oysters鈥� situation in the firths of the east of Scotland. Perhaps oysters will be put anew on the seabed in the Moray Firth.
Broadcast
- Sun 9 Aug 2026 13:30麻豆社 Radio nan G脿idheal
All the letters
Tha gach Litir Bheag an seo / All the Little Letters are here.
Podcast: An Litir Bheag
The Little Letter for Gaelic Learners
An Litir Bheag air LearnGaelic
An Litir Bheag is also on LearnGaelic (with PDFs)
Podcast
-
An Litir Bheag
Litirichean do luchd-ionnsachaidh ura. Letters in Gaelic for beginners.
