Main content
Sorry, this episode is not currently available

16/04/2007

Tha litir bheag na seachdain aig Ruairidh MacIlleathain.

Clip

An Litir Bheag 100

Bha sinn ann an 脌ird Chlach an t-seachdain sa chaidh. Tha an sg矛re sin gu deas air Inbhir Narann. Bha mi ag innse dhuibh mun tarbh-uisge. Bha e a鈥� fuireach ann an Loch Buaile Fhiodhaid. Aig amannan, bha an tarbh-uisge a鈥� f脿gail an locha. Bha e cunnartach an uair sin. Bha e ag ithe dhaoine.

Uaireannan, ge-t脿, cha robh coltas tairbh air. Bha coltas eich air. Latha a bha seo, dh鈥檉h脿g e an loch. Bha coltas eich air. Bha diollaid is srian air. Chunnaic e clann faisg air an loch. Chunnaic a鈥� chlann each br猫agha. Bha iad toilichte. Leig an t-each leis a鈥� chloinn marcachd air. Cha robh fios aig a鈥� chloinn nach e each ceart a bh鈥� ann.

Nuair a bha a鈥� chlann a鈥� marcachd air, chaidh an t-each 鈥� an tarbh-uisge 鈥� faisg air lochan beag dubh. Bha an lochan sin uabhasach domhainn. Bha na daoine ag r脿dh gun robh e ceangailte ri Loch Buaile Fhiodhaid fon talamh. Leum an t-each a-steach don lochan. Thug e a鈥� chlann leis. Dh鈥檌th e a鈥� chlann.

Cha robh an tarbh-uisge an-c貌mhnaidh cunnartach. Air l脿ithean teth samhraidh, bha e a鈥� faighinn cadal faisg air an loch. Bha sp貌rs aig na gillean an uair sin. Bha iad a鈥� faighinn faisg air an tarbh-uisge, agus e na chadal. Bha iad a鈥� tarraing gaoisidean far an tairbh agus a鈥� ruith air falbh!

Bha an tarbh-uisge a鈥� f脿s aonaranach uaireannan. Bho 脿m gu 脿m bha e a鈥� falbh a-mach a鈥� sireadh b貌. Bha cothrom aige as t-samhradh. Bha an crodh sa mhonadh an uair sin.

Bha laoigh annasach a鈥� tighinn 脿s an aonadh eadar tarbh-uisge agus b貌. Bha na cluasan aca eagach. Bha na h-earbaill aca goirid. Agus bha na ladhran aca dubh is gleansach. Bha coltas fiadhaich air na s霉ilean aca cuideachd.

Bha d脿 laogh dhen t-se貌rsa sin aig tuathanach. Th脿inig an samhradh. Bha an crodh sa mhonadh. Mhothaich an tuathanach gu robh an d脿 laogh a鈥� f脿s m矛-shocrach. Latha a bha seo, theich iad. Ruith an tuathanach 脿s an d猫idh. Ach bha na laoigh ro luath. R脿inig iad Loch nan Doirb. Leum iad a-steach don loch. Chan fhaca duine a-rithist iad.

Faclan is abairtean

Faclan is abairtean: 脌ird Chlach: Ardclach; Inbhir Narann: Nairn; bha mi ag innse dhuibh mun tarbh-uisge: I was telling you about the water-bull; Loch Buaile Fhiodhaid: Loch Belivat; a鈥� f脿gail an locha: leaving the loch; cunnartach: dangerous; uaireannan, ge-t脿, cha robh coltas tairbh air: sometimes, however, it didn鈥檛 have the appearance of a bull; bha coltas eich air: it had the appearance of a horse; diollaid is srian: a saddle and bridle; chunnaic a鈥� chlann each: the children saw a horse; leig an t-each leis a鈥� chloinn marcachd air: the horse let the children ride on him; nach e each ceart a bh鈥� ann: that it wasn鈥檛 a proper horse; uabhasach domhainn: very deep; gun robh e ceangailte ri Loch Buaile Fhiodhaid fon talamh: that it was connected to Loch Belivat under the ground; leum an t-each a-steach don lochan: the horse jumped into the loch; thug e a鈥� chlann leis: he took the children with him; dh鈥檌th e a鈥� chlann: he ate the children; an-c貌mhnaidh: always; air l脿ithean teth samhraidh bha e a鈥� faighinn cadal: on hot summer days he was sleeping; bha sp貌rs aig na gillean: the lads had fun; a鈥� tarraing gaoisidean far an tairbh agus a鈥� ruith air falbh: pulling hairs out of the bull [鈥檚 hide] and running away; aonaranach: lonely; a鈥� sireadh b貌: looking for a cow; bha an crodh sa mhonadh: the cattle were on the hill; annasach: unusual; 脿s an aonadh: from the union; bha na cluasan aca eagach: their ears were notched; bha na h-earbaill aca goirid: their tails were short; bha na ladhran aca dubh is gleansach: their hooves were black and shiny; bha coltas fiadhaich air na s霉ilean aca: their eyes had a wild look; bha d脿 laogh dhen t-se貌rsa sin aig tuathanach: a farmer had two calves of that type; mhothaich an tuathanach gu robh X a鈥� f脿s m矛-shocrach: the farmer noticed that X were growing uneasy; theich iad: they fled; ruith an tuathanach 脿s an d猫idh: the farmer ran after them; r脿inig iad Loch nan Doirb: they reached Lochindorb; chan fhaca duine a-rithist iad: nobody saw them again.

All the letters

Tha gach Litir Bheag an seo / All the Little Letters are here.

Podcast: An Litir Bheag

The Little Letter for Gaelic Learners

An Litir Bheag air LearnGaelic

An Litir Bheag is also on LearnGaelic (with PDFs)

Podcast