17/12/2017
Tha Ruairidh MacIlleathain air ais le Litir Bheag na seachdain sa. Litir 脿ireamh 657.
Last on
![]()
Corresponding Litir
Litir do Luchd-ionnsachaidh 961
Clip
-
An Litir Bheag 657
Duration: 03:31
An Litir Bheag 657
Tha mi airson innse dhuibh mu fhidheall air a bheil A鈥� Bhan-Lunnainneach Bhuidhe. Tha i co-cheangailte ris an eachdraidh a bha mi ag innse dhuibh mun deuchainn saidheansail air S矛th Chailleann ann an seachd ceud deug, seachdad 始s a ceithir (1774).
聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽聽 Nuair a bha iad deiseil, ch霉m an luchd-saidheans p脿rtaidh ann am bothan air a鈥� bheinn. Bha fear de mhuinntir an 脿ite 鈥� Donnchadh MacDhonnchaidh 鈥� an l脿thair. Bha e na fh矛dhlear. Thug e an fhidheall aige leis.
Chaidh am bothan na sm脿l agus dh鈥檉halbh an fhidheall anns an teine. Dh鈥檉h脿g sin Donnchadh troimhe-ch猫ile. Ciamar a bha e a鈥� dol a cheannach fidheall 霉r?
Nuair a thill e a Lunnainn, lorg ceannard na deuchainne saidheansail, Nevil Maskelyne 鈥� an Reultair R矛oghail 鈥� fidheall 霉r. Chuir e gu Donnchadh i. Bha Donnchadh cho sona ris an r矛gh. Chuir e an t-ainm air an fhidhill 鈥楢鈥� Bhan-Lunnainneach Bhuidhe鈥�. Feumaidh gun robh i car buidhe. Chan eil i a鈥� coimhead cho buidhe an-diugh. Ach tha i d脿 cheud gu leth bliadhna a dh鈥檃ois 鈥� no barrachd.
聽Nuair a bha Donnchadh sean, thug e a鈥� Bhan-Lunnainneach Bhuidhe do charaid dha. Ach chuir e c霉mhnant air 鈥� gu feumadh a charaid an fhidheall fh脿gail aig fear eile air an robh Donnchadh MacDhonnchaidh mar ainm. Bhon uair sin, tha i air a dhol eadar fir air an robh Donnchadh MacDhonnchaidh.
Chaidh fear de na daoine sin gu Astr脿ilia. Dh鈥檉h脿g e a鈥� Bhan-Lunnainneach Bhuidhe aig a mh脿thair ann an Raineach. Thug ise air iasad i gu fear Alasdair a鈥� Ph矛obaire a bha ainmeil mar neach-ci霉il. Bha Alasdair a鈥� gabhail p脿irt ann an fharpais-chi霉il ann an Liverpool.
Bhuannaich e an fharpais. Ach dh鈥櫭瞝 e cus an d猫idh l脿imhe. Chosg e an t-airgead gu l猫ir aige. Cha robh c脿il aige airson faighinn dhachaigh. Thug e an fhidheall gu geall-cheannaiche no pawnbroker airson airgead fhaighinn. Bha muinntir Raineach feargach. Chuir iad Alasdair air ais a Liverpool airson a鈥� Bhan-Lunnainneach Bhuidhe fhaighinn.
Chaidh e ann. Ach a-rithist dh鈥櫭瞝 e cus agus thuit e, a鈥� briseadh amhaich na f矛dhle. Chaidh obair c脿raidh a dh猫anamh oirre agus an-diugh tha i ann an staid mhath ann an Taigh-tasgaidh Clann Donnchaidh ann an Siorrachd Pheairt.The Little Letter 657
I want to tell you about a fiddle called The Yellow London Lady. It is connected to the story that I was telling you about the scientific experiment on Schiehallion in 1774.
聽聽聽聽聽聽聽 When they were finished, the scientists held a party in a bothy on the mountain. One of the locals 鈥� Duncan Robertson 鈥� was present. He was a fiddler. He took his fiddle with him.
聽聽聽聽聽聽聽 The bothy went up in flames and the fiddle disappeared in the fire. That left Duncan bereft. How was he going to buy a new fiddle?
聽聽聽聽聽聽聽 When he returned to London, the head of the scientific experiment, Nevil Maskelyne 鈥� the Astronomer Royal 鈥� found a new fiddle. He sent it to Duncan. Duncan was really happy. He called the fiddle 鈥楾he Yellow London Lady鈥�. It must have been somewhat yellow. It doesn鈥檛 look so yellow today. But it鈥檚 two hundred and fifty years old 鈥� or more.
聽聽聽聽聽聽聽 When Duncan was old, he gave a friend of his the Yellow London Lady. But he made a condition 鈥� that his friend would have to leave the fiddle to another man called Duncan Robertson. From that time, it has gone between men called Duncan Robertson.
聽聽聽聽聽聽聽 One of those men went to Australia. He left the Yellow London Lady with his mother in Rannoch. She loaned it to a man called Alasdair a鈥� Ph矛obaire who was famous as a musician. Alasdair was taking part in a music competition in Liverpool.
聽聽聽聽聽聽聽 He won the competition. But he drank too much afterwards. He spent all his money. He had nothing to get home. He took the fiddle to a pawnbroker in order to get money. The Rannoch people were angry. They sent Alasdair back to Liverpool to get the Yellow London Lady.
聽聽聽聽聽聽聽 He went there. But again he drank too much and he fell, breaking the neck of the fiddle. It was mended and today it is in good condition in the Clan Donnachaidh Museum in Perthshire.Broadcast
- Sun 17 Dec 2017 10:30麻豆社 Radio nan G脿idheal
All the letters
Tha gach Litir Bheag an seo / All the Little Letters are here.
Podcast: An Litir Bheag
The Little Letter for Gaelic Learners
An Litir Bheag air LearnGaelic
An Litir Bheag is also on LearnGaelic (with PDFs)
Podcast
-
An Litir Bheag
Litirichean do luchd-ionnsachaidh ura. Letters in Gaelic for beginners.
