Main content
An Litir Bheag 741
Litir Bheag na seachdain sa le Ruairidh MacIlleathain. Litir 脿ireamh 741. Roddy Maclean is back with this week's short letter for G脿idhlig learners.
Last on
Sun 28 Jul 2019
16:00
麻豆社 Radio nan G脿idheal
More episodes
Previous
Next
![]()
Corresponding Litir
Litir do Luchd-ionnsachaidh 1045
Clip
-
An Litir Bheag 741
Duration: 03:39
An Litir Bheag 741
Bha mi ag innse dhuibh mun chroitear a chuir roimhe a鈥� bhiast-uisge ann an Loch a鈥� Ghartain a ghlacadh. Lorg e clach mh貌r air cladach an locha. Chuir e r貌p timcheall na cloiche. Aig ceann eile an r貌pa bha iarann-crom. Air an iarann, chuir e uan marbh. Dh鈥檌omraich e b脿ta a-mach gu meadhan an locha. Thilg e ceann an r貌pa a-mach agus chaidh e dhachaigh.
Fad na h-oidhche bha stoirm ann, le t脿irneanaich is dealanaich. A dh鈥檃indeoin fuaim an t脿irneanaich, chuala daoine beucaich na b猫iste. Thill am bodach don loch anns a鈥� mhadainn. Agus cha robh sgeul air a鈥� chloich. Cha robh ann ach clais air a鈥� chladach far an robh a鈥� chlach air a tarraing a-steach don loch. Bhon uair sin, chan fhaca duine a鈥� chlach no a鈥� bhiast-uisge.
Tha naidheachd eile agam mu Loch a鈥� Ghartain. Bha duine ann uaireigin a choisich tarsainn an locha nuair a bha e re貌ite. Chaidh comhairle a thoirt dha gun a bhith a鈥� tilleadh air an dearbh rathad. Bhiodh e an d猫idh Latha F猫ill Br矛de, agus bhiodh an deigh a鈥� leaghadh. Ach cha do ghabh an duine a鈥� chomhairle. Thill e dhachaigh tarsainn an locha. Bhris an deigh agus chaidh a bh脿thadh.
Faisg air Loch a鈥� Ghartain, tha loch eile ann. Tha ainm annasach air 鈥� Loch Mallachaidh 鈥�loch of cursing鈥�. Tha an t-ainm a鈥� tighinn bho mhallachadh 鈥� no mallachd 鈥� a tha co-cheangailte ris an allt a tha a鈥� sruthadh bhon loch gu Uisge Sp猫. 始S e Loch Mallachie Burn a tha air an-diugh. Ach 始s e an t-Allt Garbhach a bha air uaireigin. Bha muileann air. Tha baile-fearainn ann fhathast air a bheil Mullingarroch Farm. Tha mi an d霉il gur e sin Muileann Garbhach.
Co-dhi霉, th脿inig b脿s obann air fear-bainnse a bha a鈥� d猫anamh a shlighe thar an uillt faisg air a鈥� mhuileann. Rinn a bhean mallachd. Thuirt i gun tigeadh droch fhortan air duine sam bith a bha a鈥� dol gu banais tarsainn an uillt an sin. Airson 霉ine mh貌r mh貌r, cha bhiodh c脿raid nua-ph貌sta a鈥� dol tarsainn an uillt faisg air a鈥� mhuileann. Th脿inig an t-ainm Loch Mallachaidh air an loch air s脿illibh sin.
Fad na h-oidhche bha stoirm ann, le t脿irneanaich is dealanaich. A dh鈥檃indeoin fuaim an t脿irneanaich, chuala daoine beucaich na b猫iste. Thill am bodach don loch anns a鈥� mhadainn. Agus cha robh sgeul air a鈥� chloich. Cha robh ann ach clais air a鈥� chladach far an robh a鈥� chlach air a tarraing a-steach don loch. Bhon uair sin, chan fhaca duine a鈥� chlach no a鈥� bhiast-uisge.
Tha naidheachd eile agam mu Loch a鈥� Ghartain. Bha duine ann uaireigin a choisich tarsainn an locha nuair a bha e re貌ite. Chaidh comhairle a thoirt dha gun a bhith a鈥� tilleadh air an dearbh rathad. Bhiodh e an d猫idh Latha F猫ill Br矛de, agus bhiodh an deigh a鈥� leaghadh. Ach cha do ghabh an duine a鈥� chomhairle. Thill e dhachaigh tarsainn an locha. Bhris an deigh agus chaidh a bh脿thadh.
Faisg air Loch a鈥� Ghartain, tha loch eile ann. Tha ainm annasach air 鈥� Loch Mallachaidh 鈥�loch of cursing鈥�. Tha an t-ainm a鈥� tighinn bho mhallachadh 鈥� no mallachd 鈥� a tha co-cheangailte ris an allt a tha a鈥� sruthadh bhon loch gu Uisge Sp猫. 始S e Loch Mallachie Burn a tha air an-diugh. Ach 始s e an t-Allt Garbhach a bha air uaireigin. Bha muileann air. Tha baile-fearainn ann fhathast air a bheil Mullingarroch Farm. Tha mi an d霉il gur e sin Muileann Garbhach.
Co-dhi霉, th脿inig b脿s obann air fear-bainnse a bha a鈥� d猫anamh a shlighe thar an uillt faisg air a鈥� mhuileann. Rinn a bhean mallachd. Thuirt i gun tigeadh droch fhortan air duine sam bith a bha a鈥� dol gu banais tarsainn an uillt an sin. Airson 霉ine mh貌r mh貌r, cha bhiodh c脿raid nua-ph貌sta a鈥� dol tarsainn an uillt faisg air a鈥� mhuileann. Th脿inig an t-ainm Loch Mallachaidh air an loch air s脿illibh sin.
The Little Letter 741
I was telling you about the crofter who decided to capture the water-beast in Loch Garten. He found a large stone on the shore of the loch. He put a rope around the stone. At the other end of the rope was a fishing gaff. On the gaff, he put a dead lamb. He rowed a boat out to the middle of the loch. He threw the end of the rope out and went home.
All night long there was a storm, with thunder and lightning. Despite the sound of the thunder, people heard the beast鈥檚 roaring. The old man returned to the loch in the morning. And there was no sign of the stone. There was only a furrow on the shore where the stone was dragged into the loch. Since then, nobody has seen the stone or water-beast.
I have another anecdote about Loch Garten. There was a man at one time who walked across the loch when it was frozen. He was advised not to return the same road. It would be after Bride鈥檚 Fesat Day (Candlemas), and the ice would be melting. But the man did not take the advice. He returned home across the loch. The ice broke and he was drowned.
Near Loch Garten, there is another loch. It has an unusual name 鈥� Loch Mallachie 鈥榣och of cursing鈥�. The name comes from mallachadh 鈥� or mallachd [curse] 鈥� which is connected to the burn that flows from the loch to the River Spey. Today it鈥檚 called Loch Mallachie Burn. But it was at one time called the Allt Garbhach. There was a mill on it. There is still a farm there called Mullingarroch Farm. I imagine that is Muileann Garbhach.
Anyway, a bridegroom that was crossing the burn near the mill suddenly died. His wife made a curse. She said that anybody that was going to a wedding across the burn there would suffer bad luck. For a very long time, a newly married couple would not cross the burn near the mill. The name 鈥榣och of cursing鈥� was give to the loch because of that.
All night long there was a storm, with thunder and lightning. Despite the sound of the thunder, people heard the beast鈥檚 roaring. The old man returned to the loch in the morning. And there was no sign of the stone. There was only a furrow on the shore where the stone was dragged into the loch. Since then, nobody has seen the stone or water-beast.
I have another anecdote about Loch Garten. There was a man at one time who walked across the loch when it was frozen. He was advised not to return the same road. It would be after Bride鈥檚 Fesat Day (Candlemas), and the ice would be melting. But the man did not take the advice. He returned home across the loch. The ice broke and he was drowned.
Near Loch Garten, there is another loch. It has an unusual name 鈥� Loch Mallachie 鈥榣och of cursing鈥�. The name comes from mallachadh 鈥� or mallachd [curse] 鈥� which is connected to the burn that flows from the loch to the River Spey. Today it鈥檚 called Loch Mallachie Burn. But it was at one time called the Allt Garbhach. There was a mill on it. There is still a farm there called Mullingarroch Farm. I imagine that is Muileann Garbhach.
Anyway, a bridegroom that was crossing the burn near the mill suddenly died. His wife made a curse. She said that anybody that was going to a wedding across the burn there would suffer bad luck. For a very long time, a newly married couple would not cross the burn near the mill. The name 鈥榣och of cursing鈥� was give to the loch because of that.
Broadcast
- Sun 28 Jul 2019 16:00麻豆社 Radio nan G脿idheal
All the letters
Tha gach Litir Bheag an seo / All the Little Letters are here.
Podcast: An Litir Bheag
The Little Letter for Gaelic Learners
An Litir Bheag air LearnGaelic
An Litir Bheag is also on LearnGaelic (with PDFs)
Podcast
-
An Litir Bheag
Litirichean do luchd-ionnsachaidh ura. Letters in Gaelic for beginners.
