Main content

13/01/2014

Tha litir bheag na seachdain aig Ruaraidh MacIllEathain. This week's short letter for learners is introduced by Ruaraidh MacLean.

3 minutes

Last on

Mon 13 Jan 2014 19:00

Clip

An Litir Bheag 453

An cuala sibh riamh mu Chlann an Oistir? 鈥橲 e fine bheag a bha annta. Bha iad a鈥� fuireach ann an Eilean 脤. Clann an Oistir. Tha an t-ainm a鈥� tighinn bhon Laidinn. B鈥� e ostuarii a bha annta ann an Laidinn 鈥� an fheadhainn a bha a鈥� cumail faire aig doras. Tha am facal ostium a鈥� ciallachadh 鈥榙oras鈥� no 鈥榝osgladh鈥�.

Buinidh Clann an Oistir do bheul-aithris mu Eilean 脤. Thathar ag r脿dh gum b鈥� e dorsairean don mhanachainn anns an eilean sin a bha annta. Th脿inig t霉saire na fine a-nall 脿 脠irinn cuide ri Calum Cille. Ch霉m e faire air doras na manachainn. Ach chaidh e fh猫in is Calum Cille a-mach air a ch猫ile. Rinn Calum Cille mallachd air. Thuirt e nach bu ch貌ir barrachd na c貌ignear de a she貌rsa a bhith be貌 aig an aon 脿m.

Mar sin, nuair a rugadh siathamh duine don teaghlach, bha aig fear no t猫 dhen ch貌ignear eile ri b脿s fhaighinn. Chan eilear ag r脿dh ciamar a thachair sin. Th脿inig an fhine gu ceann anns an ochdamh linn deug. Bha iad fhathast ann an Eilean 脤.

鈥橲 iomadh st貌iridh a tha ann mu Chalum Cille agus dorsan. Bha comas thar ch脿ich aige ann a bhith a鈥� fosgladh dhorsan glaiste. Bha turas ainmeil aige a dh鈥橧nbhir Nis. Bha e a鈥� dol a thadhal air Br霉id, R矛gh nan Cruithneach anns a鈥櫬燾heann a tuath. R脿inig Calum Cille agusa chompanaich l霉chairt an R矛gh. Bha聽Br霉id 脿rdanach, ge-t脿. 鈥橲 e r矛gh聽cumhachdach a bha ann. Cha do聽dh鈥檉hosgail e doras a l霉chairt don fhear聽naomh.

Nuair a chunnaic Calum Cille seo,聽rinn e comharra de chrois an Tighearna.聽Ghnog e an doras m貌r. Chuir e a l脿mh聽air. Gu h-obann dh鈥檉huasgladh na glasan聽le neart. Dh鈥檉hosgail an doras air a鈥櫬燾hlab. Bha e mar gun robh l脿mh mh貌r air聽an doras a phutadh gu cruaidh.

Chaidh Calum Cille agus a聽chompanaich tron doras fhosgailte. Nuair聽a chuala e mar a thachair, th脿inig Br霉id a聽choinneachadh ris an naomh. Bha an聽R矛gh iriosal. Bhon latha sin a mach聽ghabh Br霉id ri Calum Cille mar fhear聽urramach, ionnsaichte, beannaichte.

The Little Letter 453

Have you ever heard of Clann an Oistir? They were a small clan. They were living on Iona. Clann an Oistir. The name comes from Latin. They were ostuarii in Latin 鈥� the ones who kept watch at a door. The word ostium means 鈥榙oor鈥� or 鈥榦pening鈥�.

Clann an Oistir belong to oral tradition in Iona. It鈥檚 said that they were doorkeepers for the monastery on that island. The progenitor of the clan came over from Ireland with St Columba. He kept watch on the monastery door. But he and Columba fell out with each other. Columba cursed him. He said that no more than five people of his sort should be alive at the same time.Thus, when a sixth person was born in the family, one of the other five had to die. It isn鈥檛 said how that happened. The clan came to an end in the eighteenth century. They were still on Iona.

There are many stories about St Columba and doors. He had an uncanny ability to open locked doors. He had a famous journey to Inverness. He was going to visit Brude, the King of the Picts in the聽north. Columba and his companions聽reached the King鈥檚 palace. Brude聽was haughty, however. He was a聽powerful king. He didn鈥檛 open the聽door of his palace to the saintlyman.

When Columba saw this, he聽made a sign of the cross of the Lord.聽He knocked on the main door. He聽put his hand on it. The locking bolts聽flew open. The door opened wide. It聽was as if a large hand had pushed聽the door hard.

Columba and his companions聽went through the open door. When聽he heard what had happened, Brude聽came to meet the saint. The King聽was humble. From that day on,聽Brude accepted Columba as an聽honourable, educated and blessed聽man.

Broadcast

  • Mon 13 Jan 2014 19:00

All the letters

Tha gach Litir Bheag an seo / All the Little Letters are here.

Podcast: An Litir Bheag

The Little Letter for Gaelic Learners

An Litir Bheag air LearnGaelic

An Litir Bheag is also on LearnGaelic (with PDFs)

Podcast