Â鶹Éç

Mar a chur e eòlas air bàrdachd Gàidhlig

An aon leabhar a bh'againne as cuimhne leamsa, 's e µþà°ù»å²¹³¦³ó»å Ghàidhlig le MacBhatair. Agus cha robh càil na b'fhaisg oirnn na toiseach an naoidheamh linn deug. Cha robh Màiri Mhòr no Gobha na Hearadh no na daoine sin, no bàird an ficheadamh linn, cha robh iad air am faicinn math gu leòr. Agus ged a bha na fìor bhàird, Mac Mhaighstir Alasdair, Donnchadh Bàn, Uilleam Ross is daoine mar sin ann, bha iad car tomadach is trom do dhaoine òga anns an sgoil.

'S mar sin, nuair a thòisich mise a' sgrìobhadh, cha do smaoinich mi air sgrìobhadh anns a' Ghàidhlig. B' ann caran mun aon àm 's a thòisich mi a' sgrìobhadh bàrdachd le comhairle Hobsbawm. Bha mi air a dhol dhan Cholaiste Ghàidhlig ann an Langside ann an Glaschu, far an do choinnich mi ri duine iomraiteach ann an sin, Ruairidh MacNèill a bha a' teagaisg Cruinn-eòlas anns a' cholaiste làn ùine ach air an oidhche bha e a' teagaisg Gàidhlig. B' e duine air leth a bh' ann, Barrach. B' e duine mìorbhaileach a bh' ann an Ruairidh. Chan eil e beò an-diugh gu mì-fhortanach. Ach b' e esan le Rhoneo is Xerox, fada mus robh photocopy no print-out no càil ann, bha na peantaichean a bha seo air an sgrìobhadh air an duilleig phinc no phurpaidh agus bha fàileadh làidir dheth. 'S e alcohol a tha mi a' smaoineachadh a bha anns a' mheasgachadh de stuth - chuireadh e an deoch ort ma bha an rùm ro theann leis an fhàileadh a bh' air.

Ach air na duilleagan a bha seo, bha a' bhàrdachd aig Somhairle MacGill-Eain, a' bhàrdachd aig Ruaraidh MacThòmais, aig Iain Mac A' Ghobhainn, aig Dòmhnall MacAmhlaigh. Chan eil cuimhne agam an robh Mac Iain Dheòrsa ann cuideachd, Deòrsa Caimbeul Hay, ach bha bàird beò anns an linn againn fhèin, a' sgrìobhadh agus bha sin na dhùsgadh eagalach dhòmhsa. Tha bàrdachd beò fhathast anns a' Ghàidhlig. 'S e Gàidheal a th' annamsa, tha mi a' feuchainn ri bàrdachd a sgrìobhadh. Tha seo a' toirt cead dhòmhsa a bhith a' sgrìobhadh anns a' Ghàidhlig agus sin far an do thòisich mise. Bha mi mu chòig bliadhna fichead nuair a thòisich mi ri bàrdachd de sheòrsa sam bith a sgrìobhadh anns a' Ghàidhlig, ach bha mi fhathast a' faicinn na bàrdachd Bheurla mar gum biodh a' phrìomh shruth. Bha a' bhàrdachd Ghàidhlig fhathast na cleas caran prìobhaideach. B' e bàrdachd gaoil a bu mhotha a bha mi a' dèanamh aig an àm agus cha robh mi a' faicinn na Gàidhlig fhathast cho cudromach ris a' Bheurla.